Background Color:
 
Background Pattern:
Reset
جستجو
اخبار
23

مهران محجوب نژاد، معاون برنامه ریزی شرکت مهندسی بین المللی فولاد تکنیک و مشاور طرح جامع فولاد کشور، در گزارشی به چیلان پایش سال 96 طرح جامع فولاد را تشریح کرده است. در ادامه این گزارش در اختیار خوانندگان  قرار می گیرد.

نظر به عدم توازن زنجیره فولاد و همچنین به منظور سیاستگذاری و برنامه ریزی یکپارچه در توسعه صنعت فولاد کشور و دستیابی به هدف سند چشم انداز افق ۱۴۰۴ مطالعات طرح جامع فولاد کشور با محوریت سازمان ایمیدرو و شرکت ملی فولاد ایران توسط شرکت مهندسی بین المللی فولادتکنیک در سال ۱۳۹۳ تدوین گردید. درحال حاضر سه سال متوالی است که طرح جامع فولاد با رصد مولفه های موجود مورد پایش قرار گرفته و ارزیابی های لازم به عمل می آید. گزارش حاضر خلاصه ای از عملکرد پایش طرح جامع فولاد کشور در سال ۱۳۹۶ می باشد.
موازنه زنجیره فولاد در افق ۱۴۰۴ با احتساب وضعیت واحدهای فعال و ظرفیت سازی زنجیره فولاد در سال ۹۶ براساس نمودار شماره۱ می باشد.
همانگونه که در نمودار شماره ۱ مشاهده می شود کسری توازن زنجیره در بخش آهن اسفنجی و کنسانتره به ترتیب با ۸ و ۹ میلیون تن وجود دارد و در حلقه تامین سنگ آهن نیز به قابل توجه ۳۲ میلیون تن سنگ آهن جهت رسیدن به ظرفیت تولید ۵۵ میلیون تن فولاد نیاز خواهد بود.
نمودار شماره ۲ موازنه براساس ظرفیت اسمی زنجیره فولاد تا پایان سال ۹۶ می باشد. ملاحظه می شود که درصورت محاسبه بالانس زنجیره براساس ظرفیت کامل در انتهای سال در بخش کنسانتره و گندله مازاد ظرفیت خواهیم داشت.
نکته قابل تامل این است که در بخش تولید فولاد خام معادل ۶/۳ میلیون تن ظرفیت واحدهای فعال مربوط به واحدهای با ذوب آهن قراضه می باشد که در شرایط موجود حداکثر ۵۰ درصد از ظرفیت خود تولید خواهند داشت و در بخش محصولات نوردی نیز تا انتهای سال ۹۶ پیش بینی می گردد که ۴۰ درصد از ظرفیت اسمی واحدهای نورد محقق گردد. پراکندگی موقعیت مکانی این واحدها، ظرفیت های پایین غیر اقتصادی، جابه جایی فراوان مواد، مسائل انرژی و نرخ پایین تولید نسبت به ظرفیت باعث پایین بودن بهره وری این واحدها شده است.
نمودار شماره ۳ مقایسه تولید ۹ ماهه زنجیره فولاد در سال ۱۳۹۵ و ۱۳۹۶ می باشد که نشان از رشد در کلیه حلقه های زنجیره فولاد دارد.
در نمودارهای شماره ۴ و ۵ سرمایه گذاری مورد نیاز برای تکمیل واحدهای زنجیره فولاد و زیرساخت های مورد نیاز در افق ۱۴۰۴ ملاحظه می شود.

لازم به ذکر است در بخش سرمایه گذاری مورد نیاز جهت تکمیل واحدهای زنجیره فولاد (نمودارشماره۴) تامین منابع مالی از طریق جذب تسهیلات بانکی، فاینانس و بهره گیری از تسهیلات صندوق توسعه خواهد بود.
تامین منابع مالی درخصوص سرمایه گذاری مورد نیاز برای تکمیل زیرساختهای زنجیره فولاد (نمودارشماره۵)که یکی از چالش های اصلی طرح جامع فولاد می باشد که نیاز به تعامل با وزارتخانه های ذیربط را دارد و در این راستا ستاد زنجیره فولاد اقدامات مورد نیاز را در برنامه قرار داده است.
نمودار شماره ۶ مربوط به پیش بینی حجم صادرات فولاد و محصولات فولادی ایران در افق ۱۴۰۴ می باشد که در گزینه های مختلف مقایسه شده است و گزینه منتخب پیش بینی براساس سهم صادرات به تولید کشور به میزان ۱۴ میلیون تن با توجه به تجارب روند گذشته خواهد بود.
نمودار شماره ۷ مربوط به تجارت فولاد خام و محصولات فولادی در سه سال گذشته می باشد که با توجه به رشد قابل توجه طی سالیان گذشته، تراز تجاری مثبت ۸/۴ میلیون تن در پایان سال ۱۳۹۶ برآورد شده است.
نمودارهای شماره ۸ و ۹ مربوط به میزان واردات و صادرات فولاد خام و محصولات فولادی در نه ماهه اول سال ۱۳۹۶ می باشد و سهم افزایش صادرات فولاد خام و کاهش صادرات محصولات تخت نسبت به سال قبل قابل توجه می باشد.

نمودار شماره ۱۰ مربوط به تجارت محصولات صنایع معدنی می باشد که افزایش سهم قابل توجه صادرات در بخش کنسانتره سنگ آهن، گندله و آهن اسفنجی در سال ۱۳۹۶ وجود دارد.
نمودار شماره ۱۱ مربوطه پیش بینی مصرف فولاد تا افق ۱۴۰۴ می باشد که در سناریوهای مختلف محاسبه شده است و میانگین به دست آمده از چهار سناریو به میزان ۲/۳۰ میلیون تن خواهد بودکه البته با ادامه این روند در افق ۱۴۰۴ با لحاظ رشد جمعیت میران مصرف سرانه فولاد حدود ۳۴۰کیلوگرم به ازای هر نفر خواهد بود درصورتی که این میزان درحال حاضر ۲۳۰ کیلوگرم است. لازم به ذکر است با توجه به برآورد مصرف ۳۰ میلیون تن در افق ۱۴۰۴ جهت تحقق نیاز به تولید ۵۵ میلیون تن می بایست حدود ۲۰ تا ۲۵ میلیون تن صادرات داشته باشیم که یکی از مسائل طرح جامع بود و می بایست جهت تحقق اهداف در این بخش برنامه ریزی های منسجمی بعمل آید.

نمودار شماره ۱۲ وضعیت تولید، صادرات، واردات و مصرف ظاهری محصولات فولادی در نه ماهه سال ۹۶ در مقایسه با نه ماهه سال ۹۵ را نشان می دهد و ملاحظه می گردد باتوجه به مولفه های موجود رشد قابل توجهی در مصرف ظاهری وجود نداشته است.
درخصوص تحلیل وضعیت ذخایر سنگ آهن کشور تا پایان سال ۱۴۰۴ در نمودار شماره ۱۳ مشاهده می گردد درصورت تحقق ظرفیت کامل تولید ۵۵ میلیون تن فولاد خام میزان ذخایر حدود ۱۰ سال بعد از افق خواهد بود و همچنین عیار متوسط معادن موجود سنگ آهن از میزان حدود ۵۱ درصد در سال ۹۳ به میزان ۴۶ درصد در سال ۹۶ تنزل پیدا کرده است.

در نمودار شماره ۱۴ نیز به تحلیل نیاز سنگ آهن و میزان ذخایر بعد از افق ۱۴۰۴ براساس سناریوهای مختلف نسبت تولید به ظرفیت بررسی شده است. لازم به ذکر است که از سال ۱۳۹۳ براساس اکتشافات بعمل آمده حدود ۴۰۰ تا ۵۰۰ میلیون تن به ذخایر سنگ آهن کشور افزوده شده است. برای تامین سنگ آهن لازم است اکتشافات به طور جدی پیگیری شود و برنامه ریزی های لازم جهت استخراج مواد اولیه از ذخایر در عمق زمین صورت گیرد. همچنین سرمایه گذاری در سایر کشورها و واردات مواد اولیه نیز مدنظر قرار گیرد.

درخصوص زیرساخت های مورد نیاز توسعه فولاد در بخش حمل و نقل ریلی طبق نمودار شماره ۱۵ظرفیت جابه جایی و حمل بار از طریق ریل مشاهده می گردد و برآورد می شود با توجه به سیاست های موجود، حمل و نقل مواد معدنی و فولادی از طریق ریل می بایست در افق ۱۴۰۴حدود ۴ برابر گردد که رشد بسیار قابل توجهی خواهد بود که لازم است توسعه خطوط شبکه ریلی و سرمایه گذاری در این بخش افزایش قابل ملاحظه ای پیدا نماید همچنین جهت توسعه خطوط ریلی در بخش صنایع معدنی و فولادی به میزان ۳۱۴۵ کیلومتر احداث خط جدید و خط دوم برآورد می گردد.

لازم است در راستای سرمایه گذاری های مورد نیاز در خصوص توسعه خطوط ریلی و ارتقاء بهره وری وضعیت موجود ناوگان نیز مدنظر قرار گیرد. توسعه خطوط ریلی و سرمایه گذاری در این بخش با توجه به روند گذشته یکی از چالش های اصلی طرح جامع فولاد می باشد.
درخصوص حمل و نقل جاده ای نیز در افق ۱۴۰۴ افزایش قابل ملاحظه ای مدنظر نخواهد بود.

مطابق با نمودار شماره۱۶ وضعیت حمل و نقل دریایی و ظرفیت مورد نیاز جهت حمل بار در افق به میزان ۵۰-۳۵ میلیون تن در سال برآورد شده است که بخشی مربوط به صادرات محصولات نهایی، واردات کنسانتره سنگ آهن و بخشی نیز صادرات محصولات معدنی خواهد بود. درصورت احداث دو پکیج تولید ۱۰ میلیون تنی فولاد در جنوب کشور و عدم حصول نتایج مثبت اکتشافات سنگ آهن و نیاز به واردات این ماده اولیه، ظرفیت مورد نیاز جهت توسعه بنادر افزایش بسیار قابل توجهی خواهد داشت. همچنین جهت رقابتی بودن هزینه حمل و نقل دریایی نیاز به احداث اسکله با عمق آبخور ۲۴ متر می باشد که امکان پهلوگیری کشتی های ۳۰۰ هزار تنی فراهم گردد.
در نمودار شماره۱۷حجم آب مصرفی و مورد نیاز صنعت فولاد در ظرفیت کامل تولید در افق۱۴۰۴ مشخص می باشد. لازم به ذکر است جهت تامین کسری آب، شیرین سازی و انتقال آب از خلیج فارس جهت استان های جنوبی و مرکزی شامل هرمزگان، یزد و کرمان در مراحل اجرا می باشد و همچنین شیرین سازی و انتقال آب از دریای عمان به استانهای سیستان و بلوچستان، خراسان جنوبی و خراسان رضوی نیز در دست مطالعات می باشد. باتوجه به بیلان منفی سالیانه ذخایر آب های سطحی و زیرزمینی در داخل کشور توسعه آتی فولاد در کنار آب های آزاد مدنظر خواهد بود. همچنین یکی دیگر از راه های تامین آب واحدهای معدنی و صنعتی با توجه به پراکندگی واحدها استفاده از سیستم های پساب فاضلاب می باشد. امکان تامین آب نیز یکی از چالش های اصلی توسعه فولاد کشور می باشدکه لازم است تدابیر لازم در خصوص جانمایی واحدها بعمل آید.
میزان حجم گاز مصرفی و مورد نیاز واحدهای معدنی و فولادی براساس ظرفیت کامل در افق ۱۴۰۴ در نمودار شماره ۱۸ ملاحظه می شود. نکته قابل ذکر دراین بخش نیاز به هماهنگی اقدامات و برنامه های توسعه شبکه خطوط گازی کشور با برنامه های توسعه فولاد کشور می باشد.

میزان برق مصرفی و مورد نیاز واحدهای صنایع معدنی و فولادی در افق ۱۴۰۴ هم در نمودار شماره ۱۹ ملاحظه می شود. قابل توجه است که باتوجه به سیاست های وزارت نیرو تعهدی درخصوص احداث نیروگاه و تامین برق مورد نیاز واحدهای فولاد وجود ندارد و لازم است هم راستا با توسعه فولاد کشورسرمایه گذاری در این بخش نیز انجام شود.

جمع بندی
در خصوص جمع بندی گزارش و نتایج پایش سال ۹۶ طرح جامع فولاد کشور نکات اصلی که مدنظر قرار گرفته به شرح زیر می باشد :
• کنترل نسبی و هدفمند کردن مجوزهای صادره واحدها در راستای توازن زنجیره فولاد کشور در وزارت صنعت،معدن و تجارت
• پیگیری اکتشافات و توسعه ذخایر سنگ آهن و پیش بینی سرمایه گذاری جهت تامین مواد اولیه در سایر کشورها
• تحقق توازن نسبی زنجیره فولاد نسبت به سال ۱۳۹۲
• پایش طرح های زنجیره فولاد به صورت مستمرتوسط کارگروهی متشکل از نمایندگان معاونت های طرح و برنامه و معدن و صنایع معدنی وزارت صنعت، معدن و تجارت، ایمیدرو، شرکت ملی فولاد ایران، انجمن تولید کنندگان فولاد ایران، انجمن سنگ آهن ایران و شرکت فولادتکنیک
• پیگیری احداث دو پکیج ۱۰ میلیون تنی فولاد در منطقه هرمزگان و چابهار با هدف واردات مواد اولیه و صادرات محصولات نهایی
• تشکیل کارگروه های تخصصی جهت توسعه زیرساخت (کارگروه حمل و نقل ریلی، بندر، آب و….)
• پیگیری در خصوص تامین منابع مالی و جذب سرمایه گذاری خارجی
• به روز آوری و بکارگیری تکنولوژی های نو در طرح های جدید فولادی جهت افزایش بهره وری
• انجام بررسی های لازم برای تهیه بسته های سرمایه گذاری برای تولید محصولات فولادی با ارزش افزوده بالا
• توسعه صادرات در زنجیره فولاد بالاخص در بخش محصولات

در گروه: فولاد
عملیات: ایمیل | لینک مستقیم | | منبع: چیلان
| نظر (0) RSS comment feed

نظر ها

در حال حاضر هیچ نظری ثبت نشده است. شما می توانید اولین نفری باشید که نظر می دهید.

ثبت نظر

نام

ایمیل

وب سایت

آخرین خبرها